როცა აეროპორტიდან დამირეკეს, უკვე თითქმის საღამოს ცხრა საათი იყო.
თავიდან ზარის გათიშვაც კი მინდოდა. ბოლო ორი წლის განმავლობაში უცნობი ნომრები იშვიათად მოიტანდნენ კარგ ამბებს. მაგრამ რაღაცამ მაიძულა, მეპასუხა.
— ბატონ ჰარისონს ვესაუბრები?
— დიახ.
— ბოდიშს გიხდით შეწუხებისთვის. აქ არის ქალი, სახელად სარა ბენეტი. ამბობს, რომ თქვენი რძალია. მასთან პატარა ბავშვიც არის. უარს ამბობს ტერმინალის დატოვებაზე და გთხოვათ, თქვენთან დაგვერეკა.
რამდენიმე წამი ხმა ვერ ამოვიღე.
— გთხოვთ, გვარი გაიმეორეთ.
— ბენეტი.
ნელა ჩავეშვი სავარძელში.
სარა ბოლოს იმ დილით ვნახე, სანამ წავიდოდა. სამზარეულოში გამიღიმა და მკითხა, ხომ არ დამავიწყდა წნევის წამლების მიღება. როგორც ყოველთვის.
— თქვა, რა მოხდა?
— არა, ბატონო. მხოლოდ ის გვთხოვა, რომ თქვენთვის დაგვერეკა.
მახსოვს, საათს შევხედე. შემდეგ ჩემი შვილის ფოტოს, რომელიც ბუხარზე იდგა. მაიკლი იღიმოდა და სარას ხელი ეჭირა. ეს ფოტო მისი გარდაცვალებიდან რამდენიმე თვით ადრე იყო გადაღებული.
— ორმოც წუთში მოვალ, — ვუპასუხე.
მთელი გზა უცნაური გრძნობა არ მასვენებდა.
როდესაც ადამიანი შვილს კარგავს, მის გულში ცარიელი ოთახი რჩება. აგრძელებს ცხოვრებას, ადამიანებთან საუბარს, მაღაზიაში სიარულს, დილის ყავის დალევას, მაგრამ ზოგჯერ იმ ოთახის კარს აღებს და ხვდება, რომ ის კვლავ იქ არის.
მაიკლის გარდაცვალებიდან თითქმის ორი წელი იყო გასული.
სარა მთელი ამ ხნის განმავლობაში ჩვენს სახლში ცხოვრობდა.
მას არასოდეს მოუთხოვია ბევრი. ყოველ დილით შვილს შვრიის ფაფას უმზადებდა, ვერანდასთან ყვავილებს რგავდა და ყოველ ხუთშაბათს ჩემი გარდაცვლილი მეუღლის რეცეპტით ვაშლის ღვეზელს მიცხობდა.
ზოგჯერ მგრძნობოდა, რომ ჩემზე მეტად ზრუნავდა, ვიდრე მე მასზე.
როგორც კი ტერმინალში შევედი, მაშინვე შევნიშნე ისინი.
სარა მეტალის სკამზე იჯდა და მძინარე ოლივერს გულში იხუტებდა. გვერდით ეწყო ორი ჩემოდანი, დინოზავრიანი საბავშვო ზურგჩანთა და ჩანთა, საიდანაც პატარა სათამაშო მანქანა მოჩანდა.
ის ისე გამოიყურებოდა, თითქოს ერთ დღეში ათი წლით დაბერებულიყო.
— სარა?
თავი ასწია და მის თვალებში ჩავიხედე.
— მაპატიეთ, — ჩუმად თქვა. — არ ვიცოდი, კიდევ ვისთვის დამერეკა.
— რა მოხდა?
დახედა მძინარე შვილს.
— აქ ამის თქმა არ მინდა.
სახლისკენ მიმავალ გზაზე თითქმის ოცი წუთის განმავლობაში ხმა არ ამოუღია.
მხოლოდ მას შემდეგ, რაც ოლივერს უკანა სავარძელზე ჩაეძინა, ალაპარაკდა.
— დღეს დილით თქვენი და მოვიდა.
უფრო ძლიერად მოვუჭირე ხელი საჭეს.
ჩემი და, ეველინი, ყოველთვის ფიქრობდა, რომ სხვებზე უკეთ იცოდა, როგორ უნდა ეცხოვრათ ადამიანებს.
— რა უნდოდა?
სარამ მწარედ გაიღიმა.
— მგონი, უკვე ხვდებით.
აღმოჩნდა, რომ ეველინი მარტო არ ჩამოსულა.
მას თან ახლდა მმართველი და ორი დაცვა.
მან სარას უთხრა, რომ მაიკლის სიკვდილის შემდეგ ახალი ცხოვრება უნდა დაეწყო.
— მითხრა, რომ ჯერ კიდევ ახალგაზრდა ვარ და ერთ დღეს აუცილებლად შევხვდები ვინმეს, — ჩუმად ყვებოდა სარა. — შემდეგ კი დაამატა, რომ ოლივერი ჰარისონების ოჯახში უნდა დარჩეს.
ოჯახური ფოტო
მეგონა, არასწორად გავიგონე.
— რას ნიშნავს „დარჩეს“?
სარამ ფანჯრისკენ გაიხედა.
— თქვა, რომ ბიჭისთვის აქ უკეთესი იქნებოდა. რომ მას კარგი გვარი აქვს და დიდი მომავალი ელოდება. მე კი… მხოლოდ მისი დედა ვარ.
ბოლო სიტყვები ისე ჩუმად წარმოთქვა, ძლივს გავიგონე.
— და არაფერი მითხარი?
რამდენიმე წამით გაჩუმდა.
— როცა გეუბნებიან, რომ ამ სახლის ნაწილი აღარ ხარ, იმაშიც კი იწყებ ეჭვის შეტანას, რაც ადრე სრულიად ბუნებრივი გეგონა.
არაფერი მიპასუხია.
თვალწინ მაიკლის სახე მედგა.
ის ოცდარვა წლის იყო, როცა სარა პირველად მოიყვანა ოჯახის გასაცნობად.
ვახშმის შემდეგ სამზარეულოში მარტო დავრჩით.
— აბა, როგორ მოგეწონა? — მკითხა.
მხრები ავიჩეჩე.
— მეტისმეტად ბევრს იღიმის.
გაეცინა.
— იმიტომ, რომ ბედნიერია.
— და რამდენ ხანს გაგრძელდება ეს?
— იმედი მაქვს, მთელი ცხოვრება.
იმ საღამოს ჯერ კიდევ არ ვიცოდი, რომ ბედისწერა მას მხოლოდ ცხრა წელს მისცემდა.
სახლში რომ დავბრუნდით, მისაღებში შუქი ენთო.
— ის ჯერ კიდევ აქ არის, — ჩუმად თქვა სარამ.
და მართლაც.
ეველინი ჩემს სავარძელში იჯდა და იმ ფინჯნიდან სვამდა ჩაის, რომელიც ოდესღაც მაიკლმა მაჩუქა.
სიმართლე რომ ვთქვა, სწორედ ამან გამაბრაზა ყველაზე მეტად.
— ოჰ, ადრე დაბრუნებულხარ, — თქვა მან.
— როგორც ხედავ.
სარასკენ გაიხედა.
— სწორედ ვუხსნიდი, რომ გადაწყვეტილებები ემოციების გავლენით არ უნდა მიიღოს.
პალტო გავიხადე.
— რა გადაწყვეტილებებზე ლაპარაკობ?
— ართურ, მოდი, ზრდასრულებივით ვილაპარაკოთ. მაიკლი აღარ არის. ეს გოგონა ოცდათორმეტი წლისაა. ერთ დღეს ისევ გათხოვდება. ეს მხოლოდ დროის საკითხია.
— და?
— მაშინ ოლივერს უცხო კაცი გაზრდის.
დას ისე შევხედე, თითქოს პირველად ვხედავდი.
ოჯახური ურთიერთობის კურსები
— ამას სერიოზულად ამბობ?
— რა თქმა უნდა. ბიჭი აქ უნდა დარჩეს.
სარა გაფითრდა.
— ის ნივთი არ არის, ეველინ.
— არა, ძვირფასო. ის ჩემი შვილიშვილის შვილია.
— ის ჩემი შვილია.
ეველინმა ამოიოხრა, თითქოს ბავშვს ელაპარაკებოდა.
— სწორედ ამიტომ არ შეგიძლია სიტუაციას ობიექტურად შეხედო.
ოჯახური მოგონებები
მაშინ მოხდა რაღაც, რაც არასოდეს დამავიწყდება.
ოლივერი, რომელიც გვეგონა, რომ ეძინა, მისაღებში შემოვიდა და პლუშის დათუნიას იხუტებდა.
— ბაბუ?
— დიახ, საყვარელო?
— რატომ თქვა დეიდამ, რომ დედის გარეშე მომიწევს ცხოვრება?
ოთახში ისეთი სიჩუმე ჩამოვარდა, საათის წიკწიკიც კი ისმოდა.
სარამ სახე ხელებით დაფარა.
დას შევხედე.
წიგნები მშობლებისთვის
მან მზერა აარიდა.
— ეს ბავშვს მართლა უთხარი?
— უბრალოდ მინდოდა მომემზადებინა…
— რისთვის?
ხმას აუწია.
— რეალობისთვის!
— რეალობა ისაა, რომ მან მამა დაკარგა! და ეს უკვე იმაზე მეტია, ვიდრე რომელიმე ბავშვს უნდა გადახდეს!
ოლივერმა დათუნია კიდევ უფრო ძლიერად მიიკრა გულზე.
— ბაბუ, მე დედის გარეშე ცხოვრება არ მინდა.
მის წინ დავიჩოქე.
— ეს არასოდეს მოხდება.
— მპირდები?
სამოცდარვა წლის ვიყავი. ცხოვრებაში ძალიან ცოტა ისეთი დაპირება მიმიცია, რომლის შესრულებაშიც სრულიად დარწმუნებული ვიყავი.
მაგრამ ეს ერთ-ერთი მათგანი იყო.
— გპირდები.
იმ ღამით დიდხანს ვერ დავიძინე.
ღამის დაახლოებით ორ საათზე სამზარეულოში ჩავედი და შევამჩნიე, რომ მაიკლის ოთახში შუქი ენთო.
კარი ოდნავ ღია იყო.
სარა იატაკზე იჯდა, ძველი ფოტოებით სავსე ყუთებს შორის.
— შენც ვერ იძინებ?
თავი გააქნია.
— ეს ვიპოვე.
ფოტოსურათი გამომიწოდა.
მაიკლს ხელში ახალშობილი ოლივერი ეჭირა და ისეთი ბედნიერი ჩანდა, თითქოს ლატარიაში მთავარი პრიზი მოეგო.
ფოტოს უკანა მხარეს მისი ხელწერით ეწერა:
„თუ ოდესმე აღარ ვიქნები, ერთმანეთს გაუფრთხილდით. ორივე ზედმეტად ჯიუტები ხართ იმისთვის, რომ დახმარება ითხოვოთ.“
დიდი ხნის შემდეგ პირველად გამეღიმა.
— მგონი, ჩვენზე უკეთ გვიცნობდა, ვიდრე ჩვენ საკუთარ თავს.
სარა ატირდა.
— ზოგჯერ მგონია, რომ უკვე მისი ხმის დავიწყებას ვიწყებ.
არ ვიცოდი, რა მეთქვა.
რადგან რამდენიმე თვეა მეც ვცდილობ გამახსენდეს, ზუსტად როგორი იყო ჩემი შვილის სიცილი.
ოჯახური მოგონებები
მას შემდეგ სამი წელი გავიდა.
სარა ყოველ კვირას ისევ ვაშლის ღვეზელს აცხობს.
ოლივერს ცოტა ხნის წინ პირველი სარძევე კბილი მოსძვრა და ამით ძალიან ამაყობს.
მაიკლის ფოტო კი ისევ ბუხრის თაროზე დგას.
ხშირად ვფიქრობ, რომ დღეს რომ გვხედავდეს, აუცილებლად გაიღიმებდა.
და გულწრფელად მინდა მჯეროდეს, რომ სადღაც იცის — მისი ოჯახი კვლავ ერთად არის.
